Wat te doen op Madeira: Leukste bezienswaardigheden & to do’s op dit eiland in Portugal
Madeira is een magisch mooi eiland midden in de Atlantische Oceaan. Een fantastische plek voor natuurliefhebbers, outdoorfanaten, zonaanbidders en eigenlijk iedere andere vakantieganger. Ik mocht het eiland in een paar dagen ontdekken en vertel je graag alles over wat te doen op Madeira, inclusief allerlei insider tips! Ontdek hieronder de beste tips en mooiste plekken op Madeira.
Madeira ligt in de Atlantische Oceaan, een beetje ten noorden van de Canarische EilandenDeze link opent in een nieuw tabblad. Het eiland werd in de 15e eeuw ontdekt door een drietal Portugezen. Het eiland was toen nog onbewoond en werd zo een autonome regio van Portugal. Toen het eiland werd ontdekt bestond het uit niets anders dan bomen, hout dus. Zo komt het eiland aan haar naam, het Portugese woord voor hout is namelijk ‘madeira’.
Inmiddels staat het eiland bekend als bloemeneiland. Nadat de Portugezen het eiland hadden ontdekt, bouwden ze er langzaam een gemeenschap op en daar hoorden bloementuinen bij. Daarnaast onderzocht onder andere Darwin of Amerikaanse plantensoorten hier ook konden groeien. Het eiland is vooral in het voorjaar een enorme bloemenzee, maar in november heb ik er nog volop bloemen in bloei zien staan.
Verder bestaat het eiland uit hoge toppen. De hoogste berg van het eiland, de Pico Ruivo (deze beklim je tijdens de Madeira TrailDeze link opent in een nieuw tabblad), is 1862 meter hoog. Een aantal andere toppen komen ook boven de 1800 meter uit. Dat maakt dat het eiland een aantal behoorlijk steile (goed onderhouden) weggetjes heeft en heel veel outdoor mogelijkheden. Het eiland is niet voor niks zo populair bij wandelaars. Het genieten van de natuur is hier trouwens nog net een beetje meer, nergens kom je zwerfafval tegen en het eiland is al 3 jaar wegwerp plastic vrij!
Het eiland heeft een mild klimaat met zachte winters en aangename zomers, wat het een aantrekkelijke bestemming maakt het hele jaar door. Vooral het voor- en najaar zijn fijn, met temperaturen tussen de 17°C en 20°C. In de lente staat alles in bloei, in de herfst zie je prachtige herfstkleuren. Beide momenten zijn perfect om lange wandelingen te maken. Ook in de zomer is het eiland een prachtige bestemming. De temperaturen liggen vaak rond de 25°C, perfect om af en toe eens een dagje op het strand te relaxen.
Let wel op dat het noorden en zuiden flink kunnen verschillen. Het noorden is de nattere kant van het eiland en het zuiden is vaker zonnig. Ook hoog in de bergen kan het weer zo omslaan. Trek dus altijd laagjes aan, vergeet je regenkleding niet, maar stop zeker zonnebrand in je tas!
Wat te doen op Madeira
Sinds mijn tripje naar Madeira heb ik al verschillende mensen horen zeggen dat ze zo graag eens naar Madeira willen. Dat snap ik, het is er niet alleen prachtig, maar er is ook van alles wat te doen op Madeira!
1. Funchal
Funchal is de hoofdstad van Madeira. De stad ligt geplakt op de steile wanden aan de zuidkant van het eiland. Het heeft een beetje de vorm van een amfitheater met een prachtig uitzicht op zee. Het is de ideale basis om de rest van het eiland te ontdekken, maar het oude centrum is ook de moeite waard om te verkennen.
In het oude centrum van Funchal is het lekker slenteren over de geplaveide straatjes, langs kleurrijke gebouwen en over de pleinen zoals het Praça do Município en het Praça do Povo. Op beide pleinen vind je prachtige kathedralen. Van buiten in gotische stijl, van binnen glanst het barok je tegemoet. Midden in het stadje vind je een klein parkje, met bijzondere bomen en planten waar de lokale oude mannetjes bij elkaar om de laatste roddels door te spreken. Slenter zeker even door de straat Santa Maria. Dit is de oudste en langste straat van Funchal, hier zie je muurschilderingen die zijn gemaakt nadat de stad in 2010 overstroomd raakte door veel regenval. Oh, en vergeet geen gedag te zeggen tegen Cristiano Ronaldo! Madeira is zijn geboorteplek en op het eiland is dan ook een standbeeld, museum én hotel aan hem gewijd.
Monte: Naar het hoger gelegen deel van Funchal
Af en toe zie je de teleférico voorbij komen als je in Funchal bent. Dit is de kabelbaan die je van de haven naar het hoger gelegen deel van Funchal neemt genaamd Monte. Eenmaal in Monte kun je je in een rieten mand weer naar beneden laten glijden over de steile straatjes. Je kunt met z’n tweeën in zo’n mand zitten en lokale mannetjes zorgen dat je veilig beneden komt! Een klein beetje toeristisch, stiekem best leuk.
Monte zelf is verder met name bekend vanwege zijn tropische tuinen, de Jardim Tropical Monte Palace. Voor een bezoek aan deze tuinen dien je een toegangsticket te kopen. Aan de achterkant van de grote kerk vind je de gemeentelijke tuinen. Deze zijn ook prachtig om doorheen te wandelen.
Ten oosten van de stad Funchal ligt de kleine badplaats Caniço. Op zo’n twee kilometer lopen vanaf Caniço kun je naar de klif Ponta do Garajau waar het beeld van Cristo Rei staat. Vanaf het plateau heb je een prachtig uitzicht over Funchal en is de zonsondergang ook super mooi te zien! Vanaf Ponta do Garajau kun je met een kabelbaan naar beneden naar het strand.
Wijn in Funchal
In Funchal vind je Blandy’s Wine Lodge. Dit is het oudste wijnhuis in het stadje en bestaat uit een hotel, restaurant en koffiehuis. Hier hebben ze 45 verschillende wijnen, maar de meeste aandacht gaat toch uit naar de speciale wijnen van het eiland: Bual, Sercial, Verdelho, Malmsey. Hier liggen een aantal van deze wijnen al 100 jaar te rijpen. Wie wil, kan een glaasje van proeven, maar reken dan wel op een hoge prijs!
De lokale wijn van Madeira is er trouwens niet zomaar één! Als je dacht dat de zoete wijn die je in de Nederlandse kroeg krijgt zoet was, bereid je dan vast voor op Madeira’s wijn. Dit is namelijk net limonade met alcohol. Het hele proces van wijnproductie verloopt heel anders, waardoor er dus ook veel meer suiker in de wijn behouden blijft.
Lokale lekkernijen
Ook andere lekkernijen zijn volop in Funchal te koop. Ga naar de Mercado dos Lavradores voor verse vis en vers fruit. Passievruchten zijn echt een ding op het eiland en je hebt ze in de meest exotische vormen en smaken. Probeer bijvoorbeeld de Monstera Deliciosa, een vrucht die een beetje stand houdt tussen een passievrucht, ananas en een banaan.
Loop even binnen bij Fábrica Santo António. Hier maken ze typische lokale koekjes. Vooral die met gember zijn echt heel lekker! Bij Uau cacao maken ze bonbons met lokale smaken, uiteraard zijn ze er ook met passievrucht.
2. Wandelen op Madeira
Bergen, de oceaan, nevelwouden en laurierbossen, watervallen en uitzichtpunten: deze kleine groene stip in de uitgestrekte Atlantische Oceaan is een droom die uitkomt voor elke wandelaar. Het eiland wordt in tweeën gedeeld door een ruige bergketen waar de toppen met elkaar verbonden zijn door een uitgebreid netwerk van eeuwenoude paden. Er zijn routes voor beginnende en gevorderde wandelaars en lengtes en hoogtes wisselen elkaar af.
Een aantal van de wandelroutes zijn zogenoemde levada walks. Levadas stammen uit de 15e eeuw en zijn irrigatiekanalen die over het hele eiland zijn aangelegd om het water van de noordkant van het eiland naar de drogere zuidkant te laten stromen. De kanalen zijn allemaal met de hand gemaakt. Langs deze kanaaltjes lopen wandelpaden, die sinds 1920 opengesteld zijn voor publiek.
Een relatief makkelijke wandeling is de PR 11 – Vereda dos Balcões. Deze wandeling neemt je mee naar het Balcões uitzichtpunt, met een prachtig uitzicht op de hoogste pieken van het eiland. Een mooie opwarmer voor volgende wandeltochten, hierna wil je het namelijk zeker hogerop zoeken!
Hikes in de hogere bergen
Een van de mooiste hikes van het eiland is de PR 1 – Vereda do Areeiro. Deze hike neemt je mee over de drie hoogste toppen van het eiland. Het begint bij Pico do Arieiro (1818 m), doorkruist Pico das Torres (1851 m) en eindigt bij Pico Ruivo (1862 m).
Een andere toffe hike is de PR 2 – Vereda do Urzal die een oud pad volgt dat de zuid- en noordkust van het eiland met elkaar verbindt. De PR 17- Caminho do Pináculo e Folhadal is een route van 15 km die een beschermd natuurgebied doorkruist, over grote hoogte gaat en je meeneemt door het laurierbos.
Wil je een kijkje nemen bij een wijngaard en de lokale wijnen proeven? Breng een bezoekje aan Quinta do Barbusano. Ze verbouwen de druiven hier niet op rechtopstaande ranken, maar juist in horizontaal op een soort dakje zodat er optimaal gebruik kan worden gemaakt van de steile hellingen. Dit zorgt in combinatie met de vulkanische grond voor een bijzondere smaak.
Nadat je een kijkje in de wijngaard hebt genomen is het tijd voor de proeverij op het terras met een fantastisch uitzicht. Wil je een complete ervaring? Blijf dan voor de lunch. Ze bereiden hier vlees op authentieke manier en het brood met knoflookboter is misschien wel het lekkerste brood dat je in tijden hebt gegeten.
4. Fietsen
Voor de gevorderde mountainbiker en downhiller is Madeira fantastisch! Steile paden nemen je mee langs uitzichten op de hoogste pieken en dwars door de nevelbossen. Ben je niet zo getraind in het mountainbiken, maar wil je wel een toffe route downhillen? Stap dan op de e-bike!
Ik vond het een toffe ervaring, al was het wel even wennen met zo’n elektrische fiets. Het duurde even voor ik de fiets onder controle had en me over durfde te geven aan de steile paadjes, maar toen ik dat eenmaal onder de knie had, voelde ik me best stoer. De gladde paadjes in het nevelwoud waren weer even spannend, maar de schapen en lammetjes die hier rustig grazen, maakten het helemaal goed!
Alsof dat nog niet genoeg outdoor is, is Madeira ook een fantastische plek voor canyoning. Dwars door de hoge bergen vind je een aantal kloven met watervallen, poeltjes en rivieren die zich perfect lenen voor canyoningDeze link opent in een nieuw tabblad op allerlei niveaus. Om de routes te voltooien moet je je overgeven aan verschillende technieken, zoals zwemmen, springen, klimmen of zelfs abseilen. Wat mij betreft een van de tofste dingen om te doen in een landschap zoals hier. Het ijskoude water en de adrenaline zorgen ervoor dat je goed wakker blijft. En terwijl je wacht op jouw beurt om te abseilen, zie je de vissen om je heen ziet zwemmen, voel je het zonnetje op je gezicht schijnen en zie je de baardmossen die groeien aan de bomen.
Onze gidsen namen ons mee op een vrij makkelijke tocht, perfect voor beginners. Heb je al op andere plekken aan canyoning gedaan? Geef dat dan zeker even aan. Ze nemen je dan mee op een moeilijkere trail. Dat had mij heel gaaf geleken, maar gelukkig hebben ze me al toegezegd dat ik de volgende keer een aantal niveautjes omhoog mag.
Stap ook eens in een Jeep! Tijdens een Jeepsafari ga je namelijk over de mooiste off road weggetjes, zodat je nog veel meer mooie stukken van het eiland ontdekt. De Safari kan worden afgewisseld met een bezoekje aan een wijngaard en met dorpjes zoals Sao Vicente en Seixal. Voor een deel ga je dan over de nieuwe weg door de tunnels, de oude wegen langs de kliffen zijn niet altijd meer bereikbaar. En dat is maar goed ook, delen van die wegen zijn gewoon de zee ingestort en op sommige delen is het onmogelijk om elkaar te passeren. Gelukkig is de nieuwe weg zeker niet minder mooi en kun je regelmatig stoppen om te genieten van het uitzicht!
7. Poncha drinken
Poncha is een traditioneel en populair drankje, zowel bij toeristen als de locals. Het drankje wordt gemaakt met rum dat op het eiland wordt gemaakt van suikerriet. De rum wordt gemengd met citroensap. Deze versie noemen ze ook wel Fisherman Poncha omdat deze door vissers werd gedronken tegen buikgriep. Wil je een iets minder zure versie? Probeer dan die met citroensap en honing, of kies voor een met sinaasappelsap. Uiteraard is er een versie met passievrucht.
8. Naar Porto Santo
Porto Santo is een eiland op ongeveer 43 kilometer ten noordoosten van Madeira. Het is een klein eiland waar de locals graag heen gaan om te zonnen en te zwemmen. Op Madeira zijn namelijk weinig stranden, maar dit eiland kent een wit zandstrand van 9 kilometer lang, een van de langste zandstranden van Europa.
Tussen Porto Santo en Madeira gaan dagelijks veerboten zodat je een dagje naar het eiland kunt gaan, al is het ook een aanrader om er een paar dagen te blijven. Meer lezen over dit eiland? Eerder deelden we al de leukste tips voor Porto SantoDeze link opent in een nieuw tabblad!
Madeira heeft een heleboel leuke dorpjes. Curral das Freiras (Nun’s Valley) ligt in een indrukwekkende vallei, omgeven door steile kliffen en groene bergen. São Vicente is een pittoreske dorpje aan de noordkust van Madeira. Hier tref je groene valleien, kliffen en grotten, waaronder de grotten van São Vicente, die je kunt verkennen.
Seixal heeft een mooi zwarte zandstrand, ontstaan door vroegere vulkanische activiteit. Het belangrijkste strand van Seixal is Praia da Laje, waar je een paar natuurlijke zwembaden vindt. Op weg naar Seixal kom je langs de waterval van Véu da Noiva, wat “Bruidssluier” betekent. Het is een indrukwekkende waterval die langs de kliffen stroomt en in de zee uitmondt. Heel mooi!
Verder vind je aan de noordkust van het eiland het dorpje Porto da Cruz. Deze is vooral geliefd bij surfers vanwege de hoge golven, maar ook vanwege de oude rumstokerij Engenhos do Norte. Hier kan je direct een Poncha proberen. Als laatste is er het dorpje Santana. Dit dorpje is bekend om de kleine driehoekige huisjes met rieten daken tot aan de grond. Echt leuk om te zien! Naast de huisjes bevindt zich het dorpsplein dat ook leuk is even te bezoeken.
10. Dolfijnen spotten rondom Madeira
Zowel vanaf de Azoren als vanaf Madeira kun je met een boot de zee op om wilde dolfijnen te spotten. Samen met een ervaren team stap je in een powerboat en is het tijd om de ogen goed open te houden. Vanaf de kustlijn zit een team paraat om de boot de goede kant op te sturen. En jeetje, op een gegeven moment waren we omgeven door tientallen dolfijnen! Volgens mij heb ik er nog nooit zoveel bij elkaar gezien en dat in het wild. Je hoeft je trouwens geen zorgen te maken over het welzijn van de dieren: ze worden niet opgejaagd en iedere boot wordt vanaf de kust streng in de gaten gehouden. Boten mogen bijvoorbeeld maximaal 5 minuten bij een groep dolfijnen blijven hangen. Daarna zijn ze verplicht om weg te varen om stress te voorkomen bij de diertjes. De garantie dat je hier dolfijnen tegenkomt is vrijwel 100%, de kans op walvissen is echter wel de helft. Maar je weet natuurlijk maar nooit!
11. Eten op Madeira
Eten is op Madeira belangrijk. Waar wij Nederlanders geneigd zijn om een broodje mee te nemen en de hele dag op pad te gaan om het eiland te verkennen, spenderen de eilanders heel wat tijd aan tafel. Het is ook hun manier om je welkom te eten. Dus kookt er een local voor je en neemt hij uitgebreid de tijd om met je te tafelen? Dan kun je daar maar beter van genieten.
Zoals je kan verwachten op een eiland is de keuken erg gericht op vis. Het populairste gerecht is Black Scabbard, of in het Portugees: Espada. Ik raad aan om geen plaatje op te zoeken van deze vis, want het is nogal een eng ding die diep in de oceaan leeft. Ze worden door de vissers ‘s nachts gevangen, omdat ze zich op dat moment in de minder diepe wateren bevinden. De eilanders maken er dan een heerlijk maaltje van en ze serveren de zachte vis vaak met een sausje van banaan of passievrucht. Klinkt gek, is zelfs voor iemand die net als ik geen vis lust best lekker.
Verder serveren ze op het eiland veel vlees, vaak lang gestoofd en in stoofpotjes. Bijna altijd geserveerd met verse groenten en aardappelen. Een must eat is de Espetada Madeirense. Dit zijn gegrilde rundvleesspiezen bereid op laurierhout, waardoor het vlees een unieke smaak krijgt. Het vlees wordt in blokken gesneden, op smaak gebracht met knoflook, laurier en steenzout en gekookt boven het vuur.
Vega’s kunnen nog niet overal terecht, maar daar waar dit wel kan, is het mega goed. En anders is er altijd nog de Bolo do Caco. Brood gemaakt van meel en zoete aardappel, waardoor het heel zacht wordt. Je kunt ze zonder beleg of met knoflookboter eten. Mijn advies: kies altijd die laatste.
Zie je bij de toetjes Pudim de Maracujá staan? Neem die dan! Het is een romige pudding met een laagje saus van passievrucht. Erg lekker, vooral met lokale dessertwijn. Rond kerst wordt ook Bolo de Mel geserveerd.
Restaurants Funchal
Ik ben vooral gaan eten in Funchal. Dit waren mijn favorieten:
Vivaldi: hier komt de burgemeester vaak en serveren ze goede Espada. Ik ging voor de risotto met pompoen, ook heel lekker!
Nini Design Centre: poepiechique uiteten voor een goede prijs, gevestigd in een oud fort met zicht op de haven van Funchal.
Quinta do Barbusano: voor heel goede Espetada Madeirense, Bolo do Caco en Pudim de Maracujá.
Horta Restaurant: heel mooi interieur, vooral gericht op groente, maar serveert ook super mals vlees. Hier tovert elke hap een lach op je gezicht, zo goed!
12. Caniçal
Het meest oostelijk gelegen dorpje van Madeira is Caniçal. Vanaf hier kun je naar het zes kilometer lange schiereiland, Ponta de Sao Lourenco. In tegenstelling tot grote delen van het eiland is het hier ontzettend droog, kaal en rotsachtig. Aan de noordkant van het schiereiland bevindt zich het uitzichtpunt Miradouro da Ponta Do Rosta. Vanaf hier heb je uitzicht op de ruige zee en de botsende golfen tegen de kale roodachtige rotsen.
13. Porto da Cruz
Tussen Caniçal en Santana, aan de noordkust van het eiland ligt het dorpje Porto da Cruz. Het dorpje is vooral geliefd bij surfers vanwege de hoge golven, maar is ook bekend vanwege de fabriek Engenhos do Norte, een oude rumstokerij. De oude stoommachines in de fabriek worden nog gebruikt. In de fabriek wordt uitgelegd hoe de productie van suikerriet naar rum verloopt. In de winkel kun je rum kopen en Poncha proeven, een traditionele likeur van Madeira.
14. Quinta do Furão
Ten noorden van Santana bevindt zich het hotelcomplex Quinta do Furão. Een prachtige locatie met fantastisch uitzicht op de bergen en de zee, maar je kunt er ook heerlijk dineren of lunchen. Aanrader is de Espada, de zwarte degenvis met gebakken banaan. De specialiteit van Madeira! Wandel na het eten over het landgoed met fruitbomen rondom het restaurant om foto’s te maken van het mooie landschap.
15. Porto Moniz
Op ongeveer vijftien minuten rijden van Seixal ligt het meest noordwestelijke dorpje Porto Moniz. Hier vind je natuurlijk zwembaden, omringd door vulkanische gesteente. Het dorpje is verder vrij klein, maar tussen het vulkanisch gesteente ligt een brede boulevard met restaurantjes, cafeetjes en winkeltjes.
16. Cabo Girão
Op zoek naar een spectaculair uitzichtpunt? Ga dan naar Cabo Girão! Deze klif is een van de hoogste kliffen van Europa (580 meter) en ligt in het zuiden van Madeira. Op de klif is een observatiedek gemaakt met een glazen platform. Heel tof! En je hebt er prachtig uitzicht over de Atlantische oceaan en de kust van Madeira.
17. Camara de Lobos
Ten westen van Funchal ligt Camara de Lobos. Een super leuk, kleurrijk en vrolijk vissersdorpje. Vanuit Funchal is dit dorpje via een mooie wandelroute langs de kust te bereiken. Deze route is ongeveer tien kilometer en onderweg kom je langs mooie stranden, rotsen en andere mooie plekken. Camara de Lobos heeft een leuke haven waar genoeg mogelijkheden zijn om een terrasje te pakken.
18. Pico do Arieiro
Met 1818 meter is Pico do Arieiro een van de hoogste bergtoppen op Madeira. Vanaf Pico do Arieiro kun je verschillende wandelingen maken, van eenvoudige tochten tot zeer zware tochten. Op de top is een parkeerplaats, een observatieplatform en een restaurant. Pico do Arieiro is een van de beste sunrise spots op het eiland en daarom is een sunrise hike supertof om te doen! Aangezien de hike begint in het donker is het aan te raden dit met een gids te doen. De gids geeft je een zaklamp en brengt je over smalle, steile bergpaden naar een prachtige plek tussen ruige bergkammen. Eenmaal op de top zie je hoe de zon langzaam aan de horizon verschijnt. Een fantastisch ervaring! Tip: trek warme kleding aan! Ook in de zomer kan het behoorlijk fris zijn op hoogte.
In Funchal en op het gehele eiland vind je veel verschillende mogelijkheden om te overnachten. Zo kun je overnachten in een hotel, B&B of bijvoorbeeld in een authentiek huisje midden in de Santa Maria straat, de langste en oudste straat van Funchal. Een aantal mooie plekken om te overnachten zijn:
Dit zijn al mijn Madeira vakantie tips! Nu is het tijd om zelf een tripje te plannen. Doen hoor, het eiland is ontzettend mooi! Oh en heb jij zelf nog wat leuke tips? Laat dan hieronder een reactie achter!
Er is van alles wat te doen op Madeira en het eiland biedt voor iedere vakantieganger wat wils. Heb je nog aanvullende tips zodat we nog meer over het eiland kunnen vertellen? Laat het weten in een reactie hieronder!
Als klein meisje tekende ik al reisroutes uit in de atlas én had ik een poster van een oude Volkswagenbus boven mijn bed. Inmiddels heb ik al heel wat reizen gemaakt: liftend, met de trein en met mijn eigen Volkswagenbus door Europa en met m'n backpack naar verre bestemmingen (het liefst in Latijns-Amerika).
